@Pavlodarnews.kz тілшісі былтыр аңыз адамның балалық шағы туралы аз-кем әңгімелескен болатын. Ертіс-Баян өңірінің мәдениетіне өлшеусіз еңбек сіңірген дара тұлға бүгін өмірден өтті. Осыған орай, музыкатанушының соңғы сұхбаттарының бірін оқырман назарына ұсынуды жөн көрдік." /> Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді
тек шынайы ақпарат
қазрус
Правительство для бизнеса
Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді 11.10.2022

Соңғы сұхбаттардың бірі...Наум Шафер: Тағдырымыз таразыда тұрған еді

Наум Шафердің туғанына 90 жыл әрі депортация күніне орай @Pavlodarnews.kz тілшісі былтыр аңыз адамның балалық шағы туралы аз-кем әңгімелескен болатын. Ертіс-Баян өңірінің мәдениетіне өлшеусіз еңбек сіңірген дара тұлға бүгін өмірден өтті. Осыған орай, музыкатанушының соңғы сұхбаттарының бірін оқырман назарына ұсынуды жөн көрдік.

Сонау депортация жылдары ұлан-ғайыр қазақ даласы 100-ден астам ұлт өкілдеріне пана болды.  Бөтен жерден ауып келіп, осы аумақта өз жерұйығын тапқан жанның бірі - белгілі музыкатанушы, әлемдегі жалғыз граммофон жазбаларын сақтаушы Наум Шафер. Отбасын 1941 жылы Молдова жерінен Қазақстанға депортация жасағанда Наум Шафер бар болғаны 10 жаста ғана болған.

1931 жылы 13 қаңтарда еврейлер отбасында, Кишинев қаласында дүниеге келген Наум Шафер 10 жасында тарихи Отанынан күшпен жер аударылғанын еске алса, әлі күнге көзіне жас алмай тұрмайды. 

- Әскери адамдар үйімізге келіп, бір күннің ішінде жиналу керектігімізді айтты. «Өздеріңізбен 100 келі зат алуға ғана рұқсат» дегенде үлкендерді қойып, балалардың өзі есеңгіреп қалдық. Ең өкініштісі, үйдегі ең қымбат, бағалы заттардың барлығын қалдыруға мәжбүр болдық. Осылайша, біз бір-ақ күннің ішінде өзіміздің туған жерімізді, Отанымызды тастап кетуге мәжбүр болдық. Қазақстанға жеткенше талай азапты бастан кешірдік. Мысалы, аштыққа шыдамай көз жұмғандар болды. Жол ортада кейбір отбасылардың жұмысқа жарайтын ер азаматтарын қара жұмысқа жекті. Яғни олар Свердловск облысында орманда еңбек етті. Оның ішінде менің әкем де болды. Ол бір жылдан кейін Қазақстанға оралды, - дейді Наум Шафер.

Алғаш Қазақстанға келгенде Ақмола облысына табан тіреп, сондағы қазақтардың жақсылығын, мейірім-шапағатын көрдік деген Наум Григорьевич сол кезде жыл сайын жер аударылған ұлттардың қатары артқанын айтады.

- Біз келген вагонда еврейлерден бөлек, молдавандар, орыстар, болгарлар, гректер мен поляктар болды. Оларды Қазақстанның әр атырабына бөлді. Барлық Молдова жерінен келгендерді сол кезде Ақмола облысында 27, 29, 30, 31 және 32 бөлімшелерге орналастырды. Біздің отбасын халықаралық атауы бар №31 бөлімшеге жіберді. Біз келгенге дейін бұл жерде өзбектер, тәжіктер мен түркімендер болған екен. Кейіннен қатарымыз неміс, шешен және ингуштармен толықты. Осылайша Ақмола облысында «Жаңа өмір» атты жаңа ауыл пайда болды. Мұнда қоныстанғанның барлығы ерік-жігерін жинап, өздерінің «жаңа өміріне» үйреніп, тіршілік ету үшін барын салды. Олай етпеген жағдайда олардың тірі қалуы мүмкін емес еді, - дейді ол.

Қазақстанға келгеннен кейін де Шаферлер отбасын қиындықтар айналып өтпеген. Яғни, Ұлы Отан соғысымен қабаттаса келген депортация сол кездегі балалардың тым ерте есейіп, еңбекке араласуына, аштық пен жоқшылыққа көндігуге үйреткен.

- Біздің бақытты балалық шағымыз жер аударылғанға дейін ғана болды. Бір-ақ күнде есейіп, үлкендерше ойланып, қара басымызды қалай аман алып қалудың жолын бала күнімізде ойлауға үйретті. Бұл сол кездегі аумалы-төкпелі заманның кесірі ғой. Осы жаққа келгеннен кейін еңбекке ерте араласуымызға тура келді. Алғашқы жылдары мен колхоздың бұзауын бақсам, кейін шабындыққа шығып еңбек еттім. Әсіресе, қыс кезінде бір үзім нанға зар болып қалған күндеріміз болды. Сол кезде бізге аузындағы асымен бөлісіп, құшағын айқара ашқан қазақ халқы ғана, - дейді Н.Шафер. 

Бар бақытын қазақ даласынан тапқан Наум Шафердің отбасы «қазақтарға алғыс айтудан жалықпаймыз», деген еді...

Енді қазаққа алғыс айтып, қазақ мәдениетін ұлықтаған тұлға туралы тек естеліктер айту ғана қалды.

Қарлығаш Хашымқызы.


Количество показов: 2767

Возврат к списку

Pavlodarnews.kz АА материалдарын қолдану ережелері

Жаңалықтар тізбегі

Жалған ақпарат: Екібастұз ЖЭО-да қазандық жарылды
22:46 01.12.2022  

Екібастұзда қосымша «сенім телефоны» іске қосылды
22:07 01.12.2022  4

Екібастұзда үйлердің кіреберістеріне жылыту құралдары қойылуда
21:37 01.12.2022  29

Павлодарда республикалық зерттеу жобалар байқауының аймақтық кезеңі аяқталды
21:16 01.12.2022  30

Екібастұздағы пәтерлердің радиаторларындағы зақымдануды жоюмен «ұшатын бригада» айналысады
20:58 01.12.2022  38

Екібастұздағы құбырлардың жарылуының алдын ала себебі айтылды
20:16 01.12.2022  68

Павлодар облысында «Ақбөкен» табиғатты қорғау акциясы басталды
19:45 01.12.2022  37

Әбілқайыр Сқақов павлодарлықтарға өз алғысын айтты
19:08 01.12.2022  40

Бразилияда көшкін жүріп, ондаған адам хабар-ошарсыз кетті
18:41 01.12.2022  37

Екібастұзда жылытқыштарды қосқаннан электр сымдары балқып тұтану фактілері жиіледі
18:12 01.12.2022  43

Балалар балабақшада тоңып отыр. Ақсу білім беру бөлімі түсінік берді
17:37 01.12.2022  44

Ауғанстандық әйелдерге саябақта қыдыруға тыйым салынды
17:08 01.12.2022  44

«Жылу деңгейі төмен»: Павлодардағы жер үй тұрғындары наразылықтарын білдірді
16:33 01.12.2022  46

Павлодарда автокөлік салондарынан ұрлау фактісі көбейді
16:06 01.12.2022  52

Банкроттық рәсімдеген жеке тұлғаға қандай шектеулер қойылады
15:38 01.12.2022  53

Екібастұз қаласында ұрлық және тонау фактілері тіркелген жоқ
15:01 01.12.2022  53

Екібастұзда жарықсыз қалған үйлерге күннің соңына дейін электр қосылады
14:06 01.12.2022  57

Қазақстандағы ұялы байланыс нарығына жаңа оператор қосылуы мүмкін
13:33 01.12.2022  61

Павлодар облысына Ресейден салық аз төлеу үшін «арзан бағадағы» астық жиі кіреді
12:42 01.12.2022  74

Екібастұзда тұрғындардың өздігінен әрекет етуі станцияға үлкен шығын келтіруде
12:02 01.12.2022  102

Павлодар облысында Абай Құнанбайұлының алғаш жарық көрген кітабы табылды
11:37 01.12.2022  70

Олег Крук Павлодар облысы әкімінің міндетін уақытша атқарушы болып тағайындалды
11:08 01.12.2022  99

Павлодарлық студент әлем чемпионы атанды
11:03 01.12.2022  66

Павлодар облысының әкімі Әбілқайыр Сқақов қызметінен босатылды
10:54 01.12.2022  98

+3°С. Павлодар облысында желтоқсан айында ауа райы жылы болады
10:34 01.12.2022  92

Павлодар облысында мас жүргізушілердің саны азаймай тұр
10:08 01.12.2022  67

Салтанат Байқошқарова: «Диззи» ішкен келіннен дені сау бала туа ма?
09:41 01.12.2022  79

Екібастұзда сегіз көп қабатты үйдің тұрғындары жылыту пунктіне көшірілді
09:08 01.12.2022  94

Бүгіннен бастап жазғы дөңгелекпен жүргендер айыппұл арқалайды
08:35 01.12.2022  67

1 желтоқсанда Павлодар облысында жауын-шашын күтілмейді
08:06 01.12.2022  70

Кінәлі адамдар жауапқа тартылады – Әлихан Смайылов Екібастұздағы ТЖ туралы
23:33 30.11.2022  130

Павлодарда әйелдер мен балалардың құқықтарын қорғау мәселелері қаралады
23:07 30.11.2022  100

Екібастұздықтарға ТЖ кезіндегі нысындардың жұмысы туралы айтылды
22:09 30.11.2022  87

ҚР Премьер-Министрі Әлихан Смайылов жұмыс сапарымен Екібастұзға келді
21:30 30.11.2022  103

«Секундына жиырма қоңырау». «Жастар рухы» екібастұздықтарға көмектесуде
21:06 30.11.2022  113

Екібастұзда негізгі ақау шыққан құбырларға су толтырылуда
20:39 30.11.2022  124

Ақсу қаласында заңсыз кәсіппен айналысып жүрген шетелдік ұсталды
19:41 30.11.2022  103

Екібастұздағы апатты жою жұмысына 250-ден астам маман жұмылдырылды
19:17 30.11.2022  105

Павлодарда № 41 қосымша автобус енгізілді
18:36 30.11.2022  118

Екібастұзда тұрғындардың үйлеріне дейін жылытқыштар жеткізілуде
18:13 30.11.2022  113

Екібастұзда электр энергиясын заңсыз сату фактісі анықталды
17:21 30.11.2022  147

Екібастұздағы апатқа қатысты сотқа дейінгі тергеуді бірнеше департамент жүргізеді
17:09 30.11.2022  149

Екібастұзда өткен түнде қанша үйге жылу берілді
15:36 30.11.2022  115

Екібастұзда электр энергиясы үшін төлемді қайта есептеу механизмі қарастырылады
15:12 30.11.2022  114

Төтенше жағдайдан зардап шеккен екібастұздықтардың шығындары өтелетін болады
14:32 30.11.2022  119

Екібастұзда кешке дейін 17 көпқабатты тұрғын үйге жылу беріледі
13:26 30.11.2022  137

Депутат магистраль желілерін жаңғыртуға бөлінген қаражатты тексеруді сұрады
13:08 30.11.2022  147

Екібастұздағы жылыту орындары бір уақытта төрт мың адам қабылдай алады
12:10 30.11.2022  132

Павлодар колониясының қызметкері сыбайлас жемқорлық үшін бас бостандығынан айырылды
11:40 30.11.2022  145

Павлодарда құрылысы аяқталмаған көпқабатты үйдің жертөлесінде қоқыс өртенді
11:09 30.11.2022  162

Екібастұзда үй өртенді (ВИДЕО)
10:41 30.11.2022  167

Екібастұзда негізгі магистраль қалпына келтірілуде
10:18 30.11.2022  150

Усолкадағы экосаябақта жыл бойы істейтін ана мен бала бөлмесі және әжетхана болады
09:42 30.11.2022  166

Қатар-2022: Иранды жеңген АҚШ плей-офқа жолдама алды
09:11 30.11.2022  149

Аяз: Павлодарда оқушылар онлайн форматта оқиды
08:25 30.11.2022  153

Сәрсенбі күні Павлодар облысында -25 градус аяз болады
08:02 30.11.2022  152

ҚР Премьер-Министрдің орынбасары: «Кінәлілер қатаң жазаланады»
02:04 30.11.2022  168

Жұманғарин Екібастұз тұрғындарына: Барлық шығын өтеледі
01:47 30.11.2022  189

Екібастұздағы апатпен күресіп жүрген бригадалар санын арттыру керек
01:21 30.11.2022  199

Екібастұзға Премьер-Министрдің орынбасары мен төтенше жағдайлар министрі келді
23:55 29.11.2022  203